Transplantacja narządów

Transplantacja (przeszczepianie narządów) może mieć różne postacie. Transplantacja posiada charakter autoplastyczny (przesz­czepianie tkanki tego samego organizmu z jednego miejsca na inne) i heteroplastyczny (przeszczepianie narządu jednego organizmu na inny). Ten ostatni typ transplantacji ma również dwie odmiany. Transplantacja heterologiczna zachodzi wtedy, gdy przenoszone są narządy z jednego gatunku na inny (np. narząd zwierzęcy prze­kazywany jest człowiekowi). Natomiast transplantacja homologiczna polega na przekazywaniu narządów w obrębie gatunku (narządy człowieka przekazywane są człowiekowi). Wreszcie przekazywane organy mogą być pobierane od dawcy żywego lub zmarłego.

  • Rys historyczny transplantacji

Transplantacja narządów była pragnieniem wielu ludzi od najdawniejszych czasów. Wskazują na to legendy przechowywane w pamięci różnych narodów. Do opowieści takich należy również ta dotycząca świętych lekarzy Kośmy i Damiana, którzy mieli ciężko rannemu rycerzowi przyprawić nogę świeżo zmarłego Murzyna. Początki transplantacji sięgają późnego średniowiecza, kiedy to poszkodowanym w bitwie żołnierzom leczono rany w taki sposób, że dokonywano transplantacji skóry pobranej w innym miejscu ich ciała. Transplantację narządów ludzkich rozpoczęli lekarze E. Landstein, Ch. Hufnagel i D. Hume, którzy w roku 1945, w Peter Brent Brigham Hospital w Bostonie, przeszczepili młodej kobiecie będącej w stanie śpiączki spowodowanej zatruciem ciążowym, w okolicę stawu łokciowego, nerkę pobraną ze zwłok człowieka zmarłego tej samej nocy. Wielkie zasługi dla transplantacji położył dr J.E. Murray, pracujący w Bostonie, który opracował metodę obowią­zującą do dzisiaj przeszczepiania nerki w dole brzucha. Metoda ta została zastosowana przez niego po raz pierwszy 23 grudnia 1954 roku, kiedy to przy jej pomocy została przeszczepiona choremu człowiekowi nerka jego brata, jednojajowego bliźniaka.

Podstawową trudnością w transplantacji jest tzw. reakcja immunologiczna, która spełnia w organizmie funkcję dozoru ochronnego jego integralności. Dzięki układowi odpornościowemu organizm może odróżnić własne komórki od komórek pochodzenia obcego. Trudność pokonania systemu immunologicznego stała się przyczyną niepowodzeń w tej dziedzinie i zniechęciła pierwszych badaczy do dalszych eksperymentów. Trudności związane z syste­mem immunologicznym zostały dzisiaj w dużej mierze pokonane i dzięki temu dokonywane są przeszczepy skóry, nerek, wątroby, serca, płuca, trzustki, jelita i szpiku kostnego.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.