Samobójstwo

Rozwój nie jest jedyną możliwością stojącą przed człowiekiem. Nieustanna przemiana w życiu ludzkim może dokonywać się nie tylko na lepsze, ale także na gorsze. Przed człowiekiem stoi zawsze niebezpieczeństwo dewiacji, degeneracji a nawet destrukcji. E. Fromm podjął w połowie lat sześćdziesiątych badania na temat destrukcji i autodestrukcji. Impulsem do tego typu badań była narastająca przemoc i agresja tak w poszczególnych krajach, jak też w skali międzynarodowej. Punktem wyjścia dla niego było przekonanie, że zachowania agresywne, destrukcyjne i sadystyczne człowieka są zakorzenione w instynkcie wrodzonym. Było to zgodne z założeniami Z. Freuda, który już w latach dwudziestych poddał rewizji swoje twierdzenia o popędzie seksualnym i sformułował nową teorię, według której namiętność destrukcji (instynkt śmierci) jest tak samo potężna jak namiętność miłości (instynkt życia). Po kilku latach badań, E. Fromm doszedł jednakże do przekonania, że jego założenie było fałszywe. Ponieważ stopień destrukcji ludzkiej rośnie w miarę rozwoju cywilizacyjnego, można stąd wyciągnąć wniosek, że agresja człowieka nie wynika z racji biologicznych czy ekonomicznych. Człowiek nie zabija drugiego człowieka, aby, podobnie jak dzieje się to w świecie zwierząt, zdobyć więcej środków do życia i w ten sposób zabezpieczyć sobie własną egzystencję. Postawa destrukcyjna człowieka zakorzeniona jest w jego charakterze i dlatego jest to niejednokrotnie zakorzenienie trwalsze i mocniejsze od zakorzenienia w instynktach wrodzonych. Człowiek nie dlatego jest agresywny, ponieważ w ten sposób może zapewnić sobie przetrwanie. Człowiek jest agresywny, ponieważ czerpie stąd satysfakcję psychiczną. Człowiek jest istotą szukającą nieustannie celów dla swojego życia, szuka elementu dramatycznego, ekscytacji. Jeżeli nie uda mu się znaleźć takiego celu na poziomie wyższym, celu, który by go pochłaniał i wyczerpywał jego możliwości twórcze, znajduje taki cel i sposób uszczęśliwiania siebie na poziomie niższym, tworzy dla siebie dramat zniszczenia. Powstającą w nim agresję kieruje ku sobie lub ku innym.

Istnieje wiele sposobów wyrażania agresji i autoagresji. Akty przemocy dokonywane wobec innych osób ścigane są przez prawo. W przypadku autoagresji można liczyć wyłącznie na interwencję życzliwych sobie, kierowanych miłością ludzi. Niestety, nawet najbardziej kochającym osobom nie zawsze udaje się pomóc tym, którzy podejmują akty autodestrukcji. Tak jest w przypadkach toksykomanii, tak bywa również w najbardziej dramatycznej formie autodestrukcji, którą jest samobójstwo.

Samobójstwo, czyli zamach na własne życie może mieć różne formy. Najczęściej rozróżnia się samobójstwo bezpośrednie i poś­rednie. Samobójstwo bezpośrednie jest dobrowolnym i świadomym pozbawieniem się życia. Może być ono czynne, gdy dokonywane jest przez wykonany akt, albo też bierne, gdy śmierć jest następ­stwem zaniechania czynności koniecznych do życia (głodówka, odmówienie przyjęcia lekarstw, lub leczenia koniecznego do zachowania życia). Samobójstwo pośrednie zachodzi wtedy, gdy śmierć nie jest wynikiem bezpośredniej czynności samobójcy, ale konsekwencją pośrednią jego czynności, która jest zamierzona.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.